Article Image

قانون اساسی سوئد

رئیس کشور: پادشاه کارل شانزدهم گوستاو رئیس دولت: نخست وزیر فردریک راینفلت پارلمان: پارلمان سوئد از یک مجلس بنام ریکسداگ تشکیل شده است. این مجلس ۳۴۹ کرسی دارد. سیستم انتخاباتی سوئد : سلطنت در سوئد موروثی است. ولیعهد فعلی سوئد، شاهزاده ویکتوریا است. نخست وزیر توسط پارلمان تعیین می‌شود. ۳۱۰ نفر از اعضای ریکسداگ با استفاده از سیستم تناسبی حزبی با فهرست قابل تعدیل، و برای مدت ۴ سال انتخاب می‌شوند و ۳۹ کرسی باقی‌مانده با استفاده از سیستم تناسبی برای ۴ سال انتخاب می‌شوند. کرسی‌های مختص فهرست‌های قابل تعدیل میان ۲۹ حوزه انتخابیه توزیع می‌شوند و به هر یک از حوزه‌ها – بسته به جمعیتشان – بین ۲ تا ۳۹ کرسی اختصاص می‌یابد. رأی‌دهندگان می‌توانند به همان ترتیب مورد نظر احزاب به فهرستشان رأی بدهند، و یا ترجیح خود برای یک نامزد خاص را مشخص کنند. نامزدهایی که آرای ترجیحی بنامشان ثبت می‌شود، باید دست‌کم ۸ درصد آرای حزبشان در حوزه انتخابیه خود را کسب کرده باشند. احزاب برای کسب یک کرسی باید یا دست‌کم ۴ درصد آرا را در سطح کشور کسب کنند، و یا ۱۲ درصد آرای حوزه انتخابیه مورد نظر را به دست آورند. ۳۹ کرسی باقی‌مانده تنها میان احزابی توزیع می‌شود که در سطح کشور بیش از ۴ درصد کل آرا را کسب کرده باشند. این کرسی‌ها به نسبت سهم هر یک از احزاب از کل آرا کشور میان آنها توزیع می‌شود. ابتدا درصد کرسی‌هایی که یک حزب از حوزه‌های انتخابیه برده، و درصد آراء آن در کل آرای کشور با هم مقایسه می‌شوند. اگر مشخص شود که سهم حزبی از آرای کل کشور به همان نسبت کرسی تبدیل نشده است، برای جبران این اختلاف کرسی یا کرسی‌هایی در اختیار آن حزب قرار خواهد گرفت. احزابی که تنها به‌واسطه رسیدن به حد نصاب ۱۲ درصدی در حوزه‌های انتخابیه به کرسی‌هایی دست یافته اند، دیگر کرسی اضافی نخواهند گرفت. در همه انتخابات‌ها سه نوع تعرفه کاغذی مورد استفاده قرار می‌گیرد. در تعرفه اول باید نام حزب و نامزدها قید شود. تعرفه دوم حاوی نام یک حزب است، ولی نام هیچ نامزدی در آن نیست. البته رأی‌دهندگان می‌توانند نام نامزد مورد علاقه‌شان را در این تعرفه هم بنویسند. در تعرفه سوم باید نام یک حزب قید شود. مسئولان برگزاری انتخابات مسئولیت دارند برای همه تعرفه‌ها از دسته سوم تعرفه‌ها تدارک ببینند. اما دسته اول تعرفه‌ها توسط خود احزاب تهیه می‌شود. احزابی که پیش از آن در انتخابات‌های پارلمانی بیش از ۱ درصد آرا را کسب کرده اند، می‌توانند تعرفه در اختیار شعب اخذ رأی قرار دهند. این قاعده در انتخابات‌های پارلمانی، شهرداری‌ها و شوراهای محلی برقرار است. احزاب باید مدت معینی پیش از برگزاری انتخابات درخواست مربوط به ارائه تعرفه‌ها را ارائه کنند. برای انتخابات پارلمان اروپا، مقامات برگزارکننده وظیفه دارند برای احزابی که در یکی از دو انتخابات اروپایی اخیر در سوئد دست‌کم ۱ درصد آرا را کسب کرده اند، تعرفه‌های دسته نخست را تهیه کنند.

قوانين اساسي سوئد

ماده ۱

(۱) قدرت و اختیارات عمومی از آن مردم می¬باشد. (۲) دموکراسی سوئد بر پایة آزادی عقیده و حق رای همگانی و مساوی پایه ریزی گردیدهاست. این آزادی از طریق‏ انتخاب نمایندگان‏ و نظام پارلمانی‏ و استقرار دولت محلی محقق می¬شود. (۳) اعمال قدرت دولتی تحت نظارت کنترل قانون اساس بوده و در چارچوب آن قابل اعمال است.

ماده ۲

(۱) قدرت دولتی باید بر اساس احترام به ارزش برابر همه انسان¬ها در آزادی و حفظ کرامتانسانی اعمال گردد. (۲) رفاه شخصی، اقتصادی و فرهنگی فرد اهداف اساسی فعالیت های ملی هستند. به طور اخص تضمین حق کار، مسکن و آموزش و پرورش مناسب، و همچنین ترویج مراقبتاجتماعی و تأمین امنیت اجتماعی و محیط زندگی خوب وظیفه دولت های عمومی است. (۳) مدیریت دولتی باید آرمان دموکراسی را به عنوان راهبرد در تمام بخش های جامعه را توسعه و ترویج داده و از آن حمایت کند. حکومت همچنین ضامن تأمین واقعی حقوق برابر برای زنان و مردان بوده و باید حافظ حریم خصوصی و خانواده تمامی افراد باشد. (۴) باید فرصت¬های مناسب را باید برای اقلیت های قومی، زبانی و مذهبی به منظور حفظ وتوسعه زندگی فرهنگی و اجتماعی خود را مهیا نمود.

ماده (۳)

(۱) نوع حکومت، تسلسل و وراثتی بودن سلطنت و قانون آزادی مطبوعات، قوانین اساسی سوئد هستند.

ماده (۴)

(۱) مجلس نماینده مستقیم و مهم مردم است. (۲) مجلس واضع قوانین، تعیین کنندة مالیات و تصمیم گیرنده در مورد چگونگی که چگونه مصرف وجوه عمومی است. مجلس، مرجع نظارت و بررسی کنندة دولت و اداره کشور است.

ماده ۵

(۱) پادشاه یا ملکه، که بر تخت سلطنت سوئد تکیه می¬زند، از طریق قانون موروثی تعیین شده و رئیس دولت محسوب می¬شود. (۲) قوانین مترتب بر نحوة حکومت پادشاه، در زمانی که ملکه جانشین وی گردیده است نیز یکسان و قابل اجرا می¬باشد.

ماده (۶)

(۱) دولت مسئول اداره کشور بوده و در این مورد باید به مجلس پاسخگو باشد.

ماده (۷)

(۱) کمون¬های اولیه [استانی] و منطقه¬ای [ایالتی] تشکیل دهندگان دولت¬های محلی سوئد هستند. قدرت تصمیم گیری در کمون در دست مجامع منتخب است. (۲) کمون می¬تواند به منظور تامین هزینه انجام وظایف خود اقدام به وضع مالیات نماید.

ماده (۸)

(۱) دادگاه¬های قانونی برای اجرای عدالت وجود دارد، و مقامات اجرایی دولت¬های مرکزی و محلی به اداره امور کلی جامعه مشغول خواهند بود.

ماده (۹)

(۱) دادگاه ها، مقامات دولتی و دیگر افراد دارای نقش در اداره عمومی کشور باید در کارهای خود اصل برابری همه افراد در برابر قانون و واقع بینی و بی طرفی را حفظ کند.

چهارقانون اساسي

سوئد براي اداره كشور و حفظ حق و حقوق شهروندان خود داراي چهارقانون اساسي مي‌باشد. آن چهارقانون اساسي يكي در مورد نوع حكومت است، ديگري راجع به تسلسل سلطنت. آزادي مطبوعات و آزادي بيان دو قانون اساسي ديگر سوئد را تشكيل مي‌دهند. در قانون اساسي نوع حكومت نوشته شده و توضيح داده مي‌شود كه سوئد چگونه بايد اداره شود، در آن نوشته شده كه تمام قدرت از مردم مي‌آيد و اينكه در سوئد انتخابات عمومي و حق راي مساوي است، اين قانون آزادي‌ها و حق و حقوق شهروندان را نيز تعيين مي‌كند: اتباع سوئد داراي آزادي بيان مي‌باشند به اين معني كه نظرشان هرچه باشد مي‌توانند آن را بيان كنند. آنها آزادي كسب اطلاعات را دارند يعني حق دارند از مقامات بخواهند كه اطلاعاتي را كه مي‌خواهند دراختيارشان گزارند. آنها آزادي انعقاد جلسات يعني حق تشكيل جلسه دارند كه در آنجا عقايد خود را هرچه باشد ابراز دارند. شهروندان سوئد آزادي تظاهرات نيز دارند. يعني شركت در تظاهرات و يا سازمان‌بندي آن. آنها در رابطه با انجمن نيز داراي آزادي مي‌باشند يعني آزاد هستند كه انجمن تشكيل داده و يا عضو هر انجمني بشوند. در سوئد آزادي دين نيز وجود دارد يعني هر كس آزاد است كه دين خود را داشته باشد و يا بي دين باشد.

مجلس

مجلس قوانين كشور سوئد را وضع ميكند سيصد و چهل و نه نفر سياستمدار از احزاب مختلف نمايندگان مجلس را تشكيل مي‌دهند براي عضو مجلس شدن بايد هر حزب سياسي حداقل چهاردرصد از كليه آرا را دارا باشد. تصميمات مجلس از طريق راي‌گيري اتخاذ مي‌شود. تصويب هر تصميمي بايد با موافقت بيش از نيمي از نمايندگان باشد. هيات دولت تحت نظر مجلس انجام‌وظيفه مي‌كند.

هيات دولت

حزب يا احزابي كه بيشترين آراء را در انتخابات مجلس به دست آورده‌اند هيات دولت را تشكيل مي‌دهند. هيات دولت اداره‌كننده كشور مي‌باشد مجلس، رئيس هيات دولت را انتخاب مي‌كند كه نخست‌وزير خواهد شد. نخست وزير سپس به نوبه خود وزراي خود را انتخاب مي‌كند هيات دولت است كه لايحه‌هايي براي وضع قوانين جديد به مجلس ارائه مي‌كند.

شاخصترين احزاب سياسي سوئد

حزب سوسيال دموكرات حزب ميانه رو يا مدرات حزب مركزي يا سنترال پارتي حزب ملي يا فولك پارتي حزب دموكرات مسيحي حزب چب • حزب محيط زيستنام رسمی کشور: پادشاهی سوئد • منطقه:‌ اروپا • جمعیت: ۹۱۱۹۴۲۳ (طبق برآورد اول ژوئن ۲۰۱۳)  

مردم‌سالاری دموکراسی

یک روش حکومتی است برای مدیریت کم خطا بر مردم حق مدارکه در آن فرد یا گروهی خاص حکومت نمی‌کنند بلکه مردم حکومت می‌کنند گونه‌های مختلف دموکراسی وجود دارد و در جامعه بین‌الملل نیز شاهد چند گانگی دموکراسی هستیم میان انواع گوناگون دموکراسی، تفاوت‌های بنیادین وجود دارد. بعضی از آنها نمایندگی و قدرت بیشتری در اختیار شهروندان می‌گذارند. در هر صورت اگر در یک دموکراسی، قانونگذاریِ دقیق برای جلوگیری از تقسیم نامتعادل قدرتِ سیاسی صورت نگیرد (برای مثال تفکیک قوا)، یک شاخهٔ نظام حاکم ممکن است بتواند قدرت و امکانات زیادی را در اختیار گرفته، به آن نظام دموکراتیک لطمه بزند. از «حکومت اکثریت» به عنوان خاصیت اصلی و متمایزکنندهٔ دموکراسی نام می‌برند. در صورت نبودِ حاکمیت مسئولیت‌پذیر، ممکن است که حقوق اقلیت‌های جامعه مورد سوء استفاده قرار گیرد (که در آن صورت به آن دیکتاتوری اکثریت می‌گویند.) از اصلی‌ترین روندهای موجود در دموکراسی‌های ممتاز می‌توان به وجود رقابت‌های انتخاباتی عادلانه اشاره کرد. علاوه بر این، آزادی بیان،آزادی اندیشهٔ سیاسی، و مطبوعات آزاد از دیگر ارکان اساسی دموکراسی هستند که به مردم اجازه می‌دهند تا با آگاهی و اطلاعات بر حسب علاقهٔ شخصی خود رأی بدهند. سال 1919 پارلمان سوئد در مورد حق شركت همگاني در انتخابات و آراء يكسان زنان و مردان تصميم‌گيري كرد، دو سال بعد از اين تصميم اولين انتخابات پارلمان برگزار شد، در پي انتخابات پنج زن به پارلمان سوئد را يافتند.

نقش زنان در پارلمان سوئد

نقش زنان در پارلمان سوئد در مقايسه با ديگر کشور بالا ها است. 45 در صد نمايندگان مردم در پارلمان سوئد را زنان مي تشکيل دهند. به جرات ميتوان گفت که زنان سوئد رتبه اول دنيا در تصميم گيري هاي سياسي دارا هستند. با نگاهي گذرا به گذشته نه چندان دور تاريخ انتخابات پارلمان, مي توان دريافت که نقش زنان در پارلمان و ديگر مراجع سياسي کشور در اين اواخر رشد چشمگيري داشته است. زنان در انتخابات سال 1970 تنها 13 در صد کرسي هاي مجلس را در اختيار داشتند. در سال 1988 تعداد اين کرسي ها به 38 درصد و در انتخابات سال 1994 به بالاترين حد آن دوران يعني 43 درصد مي رسد. پيش بيني مي شود که در آينده نزديک, زنان بيشترين کرسي هاي مجلس را به خود اختصاص دهند. انتخابات پارلمان سوئد چهارسال يكبار برگزار مي‌شد كه آخرين انتخابات پارلمان در سال 2010 برگزار شد. گشايش مجلس در هر پائيز وظيفه پادشاه سوئد است. در اين هنگام سال پارلماني آغاز مي‌گردد. پادشاه شخص اول كشور سوئد است ولي اين مقام در درجه نخست جنبه نمايندگي مملكت و تشريفاتي دارد.